Özensiz yanıtlar nasıl ayıklanır?

Anketi okumadan işaretleyen birkaç kişi bile ilişkileri zayıflatabilir.

Neden önemli?

Özensiz yanıtlar rastgele gürültü ekler. Ters maddeleri olan ölçeklerde ise sistematik hata yaratır: hep “5” işaretleyen biri ters maddelerde tam tersi yönde puan alır, bu da güvenirliği ve korelasyonları bozar.

Belirtiler

Uzun dizi: yanıtlanan maddelerin %75'inden fazlasında aynı seçenek.
Mahalanobis uzaklığı p < .001: yanıt örüntüsü dağılımın çok dışında.
Dikkat maddeleri: “Bu maddede ‘Katılmıyorum’u işaretleyin” gibi kontrol soruları.
Çok kısa yanıt süresi: çevrim içi anketlerde madde başına 2 saniyenin altı.

Örnek

40 maddelik ankette bir katılımcı 38 maddeye “3” işaretlemiş; ters maddelerde de 3 verdiği için tutarsızlık görünmüyor ama yanıtlar bilgi taşımıyor. Başka bir katılımcının yanıtları 1-5-1-5 diye gidiyor; Mahalanobis p < .001. İkisi birlikte değerlendirilip çıkarıldı ve yöntem bölümünde kuralıyla raporlandı.

Karar verirken

Kuralı mümkünse veri toplamadan önce belirleyin. Kişileri çıkardıktan sonra ana sonuçların değişip değişmediğini kontrol edin (duyarlılık analizi). Çıkarılan kişi sayısı örneklemin %5–10'unu aşıyorsa veri toplama sürecini sorgulayın.

Sık yapılan hatalar

Sonucu “iyileştiren” kişileri seçerek çıkarmak.
Yalnız orta noktayı seçenleri otomatik olarak özensiz saymak; gerçekten kararsız olabilirler.

İlgili yazılar

Orta · 3 dk

Danışma başlat